Αντισημιτισμός στην Ελλάδα του 2025 – Όταν ξεχνάμε την Ιστορία

Πώς γίνεται η Ελλάδα, χώρα που θρήνησε χιλιάδες Έλληνες Εβραίους στα ναζιστικά στρατόπεδα, να ανέχεται τη βεβήλωση μνημείων, τις επιθέσεις εναντίον τουριστών και την επανεμφάνιση μιας ρητορικής που μυρίζει καθαρό μίσος;

Το Κεντρικό Ισραηλιτικό Συμβούλιο Ελλάδος (ΚΙΣΕ) κρούει τον κώδωνα του κινδύνου. Το Μνημείο του Ολοκαυτώματος στη Λάρισα, το μνημείο του Παλαιού Εβραϊκού Νεκροταφείου στο ΑΠΘ και το νεκροταφείο του Βόλου βανδαλίστηκαν πρόσφατα. Ταυτόχρονα, οργανωμένες επιθέσεις και προπηλακισμοί εις βάρος Ισραηλινών επισκεπτών αποδεικνύουν ότι το πρόβλημα δεν είναι μεμονωμένο· είναι συστημικό.

Η κορυφαία υποκρισία εκδηλώθηκε στην Κέρκυρα. Η ΕΛΜΕ Κέρκυρας κάλεσε σε διαδήλωση στις 9 Ιουνίου — ανήμερα του Αγίου Πνεύματος και της επετείου της σύλληψης των Εβραίων του νησιού από τους Ναζί — στο αεροδρόμιο, δηλαδή στο σημείο άφιξης Ισραηλινών τουριστών. Από τους περίπου 2.000 Εβραίους της Κέρκυρας το 1944, επέζησαν μόλις 166. Η επιλογή της ημερομηνίας και του χώρου δεν ήταν απλώς άστοχη· ήταν πρόκληση. Και όσοι γνώριζαν, μα επέλεξαν να σιωπήσουν, δεν έσφαλαν απλώς· συναίνεσαν. Η αντίδραση του Γενικού Γραμματέα Θρησκευμάτων κ. Γιώργου Καλαντζή υπήρξε άμεση και εύστοχη.

Η υποκρισία δεν σταμάτησε εκεί. Ο ιστορικός Δημοσθένης Κούκουνας έχει τεκμηριώσει τη ναζιστική δράση της Παλαιστινιακής Λεγεώνας του μεγάλου μουφτή Amin al-Husseini, η οποία συμμετείχε σε σφαγές αμάχων σε Δίστομο, Πελοπόννησο και Εύβοια. Κι όμως, στο σημερινό Δίστομο, η παλαιστινιακή σημαία κυματίζει στο Δημαρχείο. Πώς γίνεται να επικαλούμαστε τη μνήμη και ταυτόχρονα να την ποδοπατούμε τόσο επιλεκτικά;

Η μονομερής εμμονή ορισμένων «προοδευτικών» στη Γάζα, με απόλυτη αδιαφορία για άλλες γεωπολιτικές τραγωδίες (Ουκρανία, Υεμένη, Σουδάν), γεννά εύλογα ερωτήματα. Όταν η «αλληλεγγύη» φορά κουκούλα αντισημιτισμού, δεν είναι ηθική στάση· είναι πολιτική συνέργεια.

Ας θυμηθούμε επίσης ότι η ΕΣΣΔ αρχικά στήριξε την ίδρυση του Ισραήλ, εξοπλίζοντας τις πολιτοφυλακές του. Όταν όμως το Ισραήλ προσέγγισε τη Δύση, η Μόσχα στράφηκε στην PLO και εξαπέλυσε αντισιωνιστική εκστρατεία που εξελίχθηκε σε ωμό αντισημιτισμό. Αυτό το μίσος, βαπτισμένο «αντιιμπεριαλισμός», υιοθετήθηκε άκριτα από πολιτικές δυνάμεις στην Ελλάδα και σήμερα συγχωνεύεται με τον λόγο άλλων ακραίων, παράγοντας έναν επικίνδυνο ιδεολογικό χυλό που δηλητηριάζει την κοινωνία.

Η Παιδεία οφείλει να σταθεί ανάχωμα. Ο Ολυμπισμός διδάσκει ειρήνη, αλληλεγγύη, σεβασμό. Η εκπαίδευση δεν πρέπει να εργαλειοποιείται για μικροπολιτικά πάθη, αλλά να καλλιεργεί ιστορική συνείδηση και πνευματική εγρήγορση. Διότι, όπως επισημαίνει το ΚΙΣΕ, ο αντισημιτισμός ξεκινά από τους Εβραίους, αλλά ποτέ δεν σταματά δεν σταματά στους Εβραίους. Πλήττει τις αξίες της ελευθερίας και του πολιτισμού ολόκληρης της κοινωνίας. Δεν πρέπει να επιτρέψουμε η κριτική στις πράξεις μιας κυβέρνησης — όπως αυτής του Ισραήλ — να μετατραπεί σε πογκρόμ κατά πολιτών του Ισραήλ ή των Ελλήνων Εβραίων.

Αθανάσιος Κατσίμπελης

Δάσκαλος – Νομικός 

Διευθυντής Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ζακύνθου